وکیل

چند نكته برای گرفتن سرپرستی يا كفالت افراد

کفالت و سرپرستی دو کلمه‌ای است که به گوش همگی ما آشناست و کمابیش با آن آشنایی داریم. گاهی مشاهده شده است که افراد به قسمت‌های مختلف دادگستری مانند دایره سرپرستی یا شعب حقوقی مراجعه نموده‌اند و تقاضای صدور گواهی کفالت یا سرپرستی کرده‌اند.

درخواست کفالت یا سرپرستی در خصوص افراد مختلفی قابل صدور است و زمانی که این حکم صادر شود، فرد می‌تواند به مراجع دولتی رفته و کارهای اداری مانند بیمه کردن آن شخص را انجام دهد.

به طور حتم نیز شنیده‌اید که پسران زیادی به دنبال گرفتن حکم کفالت والدین خود هستند تا به این طریق یا از سربازی معاف شوند و یا آن که پایگاه خود را تغییر داده و به شهر والدین خود منتقل شوند.

حال در ادامه این مقاله می‌خواهیم با کمک گرفتن از وکلای مجرب سامانه وکیل 24، نکات مهمی که در گرفتن کفالت و سرپرستی افراد وجود دارد را بیان کنیم.

تعریف کفالت یا سرپرستی

اول از همه بهتر است که کفالت یا سرپرستی را تعریف کنیم تا به خوبی با این مفهوم آشنا شده و جنبه‌های حقوق آن را بهتر درک کنید.

کفالت در معنای لغوی یعنی برعهده گرفتن کاری و اداره و سرپرستی کردن آن.

در اصطلاح حقوقی نیز کفالت به عقدی گفته می‌شود که یک شخص در برابر شخص دیگری تعهد می‌کند که شخص ثالثی را حاضر کند. شخص متعهد را کفیل، طرف مقابل را مکفول‌له و شخص ثالث را مکفول می‌نامند.

کفالت در حقوق اداری نیز یک معنای دیگر دارد و به امری گفته می‌شود که هنگامی که متصدی اصلی غایب است، مامور دیگری به صورت قانونی این حق را دارد که قائم مقام وی شده و کارها را از جانب او اداره نماید و اگر لازم باشد سندی را امضا کند.

در چنین مواردی معمولا معاون در صورت غیبت رئیس قائم مقام او می‌شود اما توافق خلاف این امر امکان‌پذیر بوده و می‌توان کس دیگری را به عنوان قائم مقام یا کفیل در نظر گرفت.

اما معنای کفالتی که در این مقاله ما می‌خواهیم به آن بپردازیم نه در تعریف حقوقی و نه تعریف اداری آمده است. در این مطلب ما می‌خواهیم کفالت را در معنای لغوی آن که معنای سرپرستی کردن و اداره کردن می‌دهد بررسی نماییم.

زیرا صدور گواهی کفالت به این معناست که کسی می‌خواهد به موجب این گواهی سرپرستی خانواده خود یا کودکی را برعهده بگیرد.

در هیچ یک از قوانین ما به صورت صریح نامی از این معنای کفالت آورده نشده است و صرفا در قانون مدنی و در قانون امور حسبی صحبت از نصب قیم به میان آمده است.

به موجب این دو قانون صغیری که ولی در قید حیات نداشته باشد و یا مجنون یا غیررشیدی که جنون یا عدم رشد آن‌ها متصل به زمان صغر بوده و ولی نداشته باشند و مجانین و غیر رشیدانی که جنون و عدم رشدشان به زمان صغر متصل نبوده است، نیاز به نصب قیم دارند.

البته موضوع مورد بحث ما کاملا از بحث قیم جدا است.

سربازان

اخذ کفالت و سرپرستی برای معافیت از سربازی

اخذ کفالت برای معافیت از سربازی برای همگی ما بسیار آشناست و بسیار شاهد این موضوع بوده‌ایم که فرزندان پسر به دنبال راهی هستند تا با اخذ کفالت پدر یا مادر خود، از سربازی معاف شوند و یا آن که پایگاه خود را به شهر محل زندگی پدر و مادر انتقال دهند.

اما احراز این موضوع بر عهده کدام مرجع است؟

در قانون نظام وظیفه صراحتا گفته شده که هیئتی مرکب از افراد زیر صلاحیت رسیدگی به موضوع کفالت و احراز آن را دارند:

  1. بخشدار یا نماینده او
  2. رئیس سازمان نظام وظیفه عمومی محل و یا نماینده او
  3. نماینده دادستان شهرستان و در صورت نبودن دادسرا رئیس دادگاه صالح یا نماینده او .
  4. نماینده سپاه پاسداران انقلاب اسلامی
  5. یک نفر از نمایندگان شورای اسلامی شهرستان یا شورای اسلامی بخش و شهر

همانگونه که مشاهده کردید دادگستری مستقیما در پروسه احراز کفالت دخیل نیست و تنها نماینده دادستان یا دادگاه صالح به عنوان یکی از اعضای هیئت حضور دارند.

شرایط اخذ کفالت برای معافیت از سربازی

هر کدام از انواع کفالت هایی که در بالا به آن پرداختیم شرایط و ضوابط مختص خود را دارد و افراد مشمول خدمت سربازی، تنها زمانی که افراد می‌خواهند از کفالت برای معاف شدن از سربازی استفاده کنند، باید شرایطی داشته باشند تا کفالت آن‌ها احراز شود.

البته پیشنهاد ما این است که در این زمینه حتما با وکلای مجرب سامانه وکیل 24 مشورت نمایید و از وجود شرایط اخذ کفالت برای معافیت از سربازی اطمینان حاصل کنید.

به صورت کلی شرایط برای اخذ کفالت جهت معافیت از سربازی به دو دسته شرایط عمومی و شرایط اختصاصی تقسیم می‌شود که در ادامه هر یک را نام خواهیم برد.

سه شرط عمومی برای اخذ کفالت جهت معافیت
  • فرد متقاضی کفالت، در سنی باشد که مشمول انجام نظام خدمت وظیفه شده باشد.
  • متقاضی نباید غیبت داشته باشد و یا اگر غیبت دارد، باید غیبت او موجه باشد.
  • فرد متقاضی کفالت باید تنها کسی باشد که مراقب یا نگهدارنده والدین خود است.
شرایط اختصاصی برای اخذ کفالت جهت معافیت
  • برای اخذ کفالت پدر، سن او باید بالای 75 سال باشد.
  • اگر پدر کمتر از 75 سال سن دارد باید مشکل پزشکی و نیاز به مراقبت داشته باشد.
  • اگر متقاضی بخواهد کفالت مادر خود را بگیرد در حالتی که همسر وی فوت کرده، متقاضی باید تنها پسر بالای 18 سال مادر باشد.
  • اگر فرد خواهری داشته باشد که مجرد بوده و پدر و یا فرزند پسری ندارد که از او مراقبت کند، اگر فرد تنها برادر بالای 18 سال و باشد می‌تواند کفالت او را بگیرد.
  • اگر فرد برادر بالای 18 سالی داشته باشد که بنا به دلایل پزشکی قدرت مراقبت از خود را ندارد و همچنین پدر نیز نداشته باشد، اگر تنها برادر بالای 18 سال او باشد می‌تواند کفالت وی را بگیرد.
  • اگر فرد متقاضی برادر کمتر از 18 سال داشته باشد و فاقد پدر نیز باشد، می‌تواند کفالت او را بگیرد.
  • اگر فرد پدربزرگی داشته باشد که هیچ فرزند و نوه پسر بالای 18 سال نداشته باشد، می‌تواند کفالت او را اخذ نماید.
  • در صورتی که فرد متقاضی مادر بزرگی بدون فرزند و همسر داشت باشد، می‌تواند کفالت او را بگیرد.
  • در صورتی که در حین خدمت شخص، پدر یا برادر او فوت کند و او خواهر و مادری داشته باشد که نیاز به سرپرست داشته باشند، می‌تواند اقدام به احذ کفالت آن‌ها کرده و معاف شود.

کودکان بی سرپرست

شرایط لازم برای دریافت سرپرستی کودکان بی سرپرست

گاهی نیز افراد می‌خواهند سرپرستی یک کودک بی‌سرپرست یا بدسرپرست را به عهده بگیرند. در چنین حالتی افراد متقاضی باید به موجب ماده 6 قانون حمایت از کودکان و نوجوانان بی‌سرپرست و بد سرپرست، شرایط زیر را داشته باشند:

  • متقاضی باید به دین اسلام و انجام دادن واجبات مانند نماز و روزه و غیره و ترک محرمات اعتقاد داشته باشد.
  • سرپرست نباید سابقه کیفری موثر داشته باشد. ( محکومیت موثر کیفری به محکومیتی گفته می‌شود که مجرم به تبع اجرای حکم به موجب ماده 25 قانون مجازات اسلامی از حقوق اجتماعی محروم شده باشد.)
  • وی لازم است دارای توانایی مالی کافی و تایید شده از سوی سازمان بهزیستی باشد.
  • کسی که تقاضای سرپرستی می‌دهد نباید خود حجر داشته باشد. شخص محجور شامل صغیر، غیررشید و مجنون می‌شود. همچنین فرد متقاضی باید سلامت جسمی و روانی داشته باشد تا بتواند از کودک یا نوجوان به خوبی مراقبت و نگهداری کند.
  • وی همچنین نباید به هیچ گونه موادمخدر، روانگردان و الکلی اعتیاد داشته باشد.
  • کسی که تقاضای سرپرستی دارد باید دارای صلاحیت اخلاقی باشد.
  • فرد متقاضی نباید به بیماری‌های واگیردار یا صعب‌العلاج مبتلا باشد. (بیماری صعب‌العلاج به بیماری‌ گفته می‌شود که به‌سختی قابل درمان است.)
  • و در نهایت فرد متقاضی باید به یکی از ادیانی که در قانون اساسی نام برده شده، اعتقاد داشته باشد. یعنی یکی از 4 دین اسلام، کلیمی، زرتشتی و مسیحی.

علاوه بر تمام شرایطی که در فوق بیان شد، به موجب ماده 14 قانون حمایت از کودکان بی‌سرپرست و بد سرپرست، دادگاه هنگامی حکم سرپرستی را صادر می‌کند که شخص متقاضی قسمتی از اموال و دارایی و یا حقوق خود را به کودک یا نوجوان مزبور واگذار کند.

البته این دادگاه است که تشخیص می‌دهد شخص متقاضی چه میزان مال یا چه مقدار از حقوق شخص باید به کودک یا نوجوان واگذار شود.

چنانچه دادگاه تشخیص دهد که گرفتن تضمین عینی و یا بخشی از حقوق به صلاح نیست و یا آن که لازم بداند که کودک یا نوجوان مزبور به سرپرستی گرفته شود، دستور می‌دهد که از شخص متقاضی تعهد کتبی مبنی بر تملیک بخشی از حقوق یا درآمد خود در آینده به کودک گرفته شود و به این ترتیب پس از آنکه متقاضی پذیرفت، حکم سرپرستی را صادر می‌کند.

در صورتی که دادگاه تشخیص دهد که اعطای سرپرستی کودک یا نوجوان بی‌سرپرست بدون اجرا کردن مفاد ماده 14 قانون فوق الذکر، به صلاح اوست، حکم سرپرستی را صادر خواهد کرد.

البته این نکته را نباید فراموش کرد که شخص درخواست کننده یا درخواست کنندگان، باید تعهد کنند که تمامی هزینه‌های مربوط به نگهداری و تربیت و تحصیل کودک یا نوجوان را به عهده گرفته و تامین می‌کنند.

این حکم حتی تا زمانی که سرپرست فوت کند، تا زمانی که سرپرست جدید تعیین گردد، جاری است. از همین رو دادگاه به متقاضیان دستور می‌دهد که خود را در یک شرکت بیمه به نفع کودک به سرپرستی گرفته شده بیمه عمر کنند.

شرایطی که کودکان برای به سرپرست گرفته شدن باید داشته باشند:

بر اساس گفته‌های وکلای متخصص سامانه وکیل 24، هر کودکی را نمی‌توان به سرپرستی گرفت و کودکان و نوجوانان باید برای به سرپرستی گرفته شدن، شرایطی داشته باشند.

شرایطی که باید کودک یا نوجوان داشته باشد به شرح زیر است:

  • نباید امکان شناخت پدر، مادر، و اجداد پدری یا مادری کودک یا نوجوان مزبور وجود داشته باشد.
  • کودکان یا نوجوانانی که سرپرستی آنها طق حکم دادگاه صلاحیت‌دار به سازمان سپرده شده، باید 2 سال از تاریخ این سرپرستی بگذرد و هیچ از پدر، مادر، جد پدری و یا وصی منصوب از سوی ولی قهری برای سرپرستی آن کودک مراجعه نکنند.
  • اگر کودک یا نوجوان پدر یا مادری دارد، برای به سرپرستی گرفتن او ثابت کرد که هیچ یک از پدر و مادر صلاحیت ندارند و همچنین امکان ضم امین نیز وجود ندارد

ممکن است برای شما این سوال ایجاد شده باشد که ولایت قهری به چه معناست؟ ولایت در معنای لغوی، به معنای تسلط پیدا کردن است. در اصطلاح حقوقی نیز به قدرت و اختیاری گفته می‌شود که به موجب قانون شخصی پیدا می‌کند و می‌تواند با این قدرت امور شخص محجوری را اداره کند.

بنابراین باید چنین گفت که ولایتی که به حکم قانون باشد را ولایت قهری می‌نامند و به آن شخص ولی قهری گفته می‌شود. قانون ایران به پدر و جد پدری ولایت قهری داده است و به موجب آن هر یک از پدر یا جد پدری می‌توانند بعد از آن که دیگری فوت کرد، برای اولاد وصی تعیین کنند تا پس از فوت او، وصی از آن‌ها نگداری کرده و اموال آن‌ها را اداره کند.

دادگاه

صدور حکم سرپرستی چه آثاری دارد؟

  • بعد از آن که حکم قطعی سرپرستی از سوی دادگاه صادر شد، دادگاه مفاد حکم را به اداره ثبت احوال و سازمان بهزیستی ابلاغ می‌کند. حال اداره ثبت احوال باید نام خانوادگی سرپرست را وارد شناسنامه کودک کرده و نام کودک را نیز وارد شناسنامه متقاضی یا متقاضیان کند.

البته این نکته را نیز باید بدانید که اگر نام و نام خانوادگی والدین واقعی کودک مشخص باشد، اداره ثبت احوال باید آن را در قسمت توضیحات درج کند.

  • کودک یا نوجوانی که به سرپرستی گرفته شده است بعد از آن که به سن قانونی یعنی 18 سالگی رسید، می‌تواند درخواست کند که شناسنامه جدیدی برای او صادر شود و نام والدین واقعی خود در آن درج گردد. چنانچه والدین واقعی او مشخص نبودند، می‌تواند از ثبت احوال بخواهد نام خانوادگی مدنظرش را با رعایت ترتیبات مقرره برای او درج نماید.
  • برای آن که برای کودک یا نوجوان به سرپرستی گرفته شده گذرنامه صادر شود و بتواند از کشور خارج گردد، سرپرست و دادستان باید موافقت نمایند. دادستان بعد از آن که با کارشناس سازمان بهزیستی مشورت کرد، تصمیم خود را مبنی بر رضایت یا عدم رضایت اعلام خواهد کرد.

خوانندگان عزیز باید بدانند که در هنگام مواجهه با هرمشکلی، باید به متخصص آن رجوع نمود. زمانی که شما با یک مسئله حقوقی مثل کفالت و سرپرستی مواجه می‌شوید بهتر است به وکلای باتجربه و متخصص سامانه وکیل 24 مراجعه کنید تا آن‌ها سوالاتتان را در این زمینه پاسخ دهند و شما را در زمینه اخذ کفالت و یا سرپرستی یاری کنند.

به عنوان آخرین سخن در این مطلب باید بیان کنیم که اخذ کفالت و سرپرستی نکات پیچیده و تخصصی دارد که ممکن است هرکسی از آن‌ها آگاهی نداشته باشد.

بهترین راه در چنین مواقعی این است که در بستر وکیل 24، با بهترین وکلا در سراسر ایران ارتباط برقرار کرده و راهنمایی‌ها و مشاوره‌های لازم را دریافت کنید.

این امر موجب می‌شود که پروسه دادرسی شما برای اخذ کفالت و سرپرستی در مدت زمان کمتری طی شده و نتیجه مطلوب خود را به دست آورید.

نوشته های مشابه

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

دکمه بازگشت به بالا
مشاوره حقوقی با بهترین وکیل - ۴۲۸۱۸ - ۰۲۱